الدرس الرابع : درس چهارم العِبرَةُ : درس عبرت
الدَّرسُ الرّابعُ
اَلعِبرةُ
أیُّها النّاسُ مَوکِبُ صاحبِ الْجَلالةِ "قارونَ" الْمُعَظَّمِ فـﻰ الطَّریقِ...اِبْتَعِدوا ! اِبْتَعِدوا !
اَللّهُمَّ خَلِّصْنا مِن شرِّ هذا الطَّاغوتِ!
إنَّه شَرُّ مَخْلوقٍ!
اُنْظُرْ... لَقَدْ خَرَجَ قارونُ فـﻰ زینَتِهِ!
یا لَیْتَ لَنا ثروةَ قارونَ...!
أخـﻰ! ما الفائدةُ فـﻰ ثَروةٍ وَراءَها لعنةُ النَّاسِ؟! إنّه کافِرٌ بِنعْمةِ اللّهِ.
علینا الذَّهابُ إلَی قارونَ!
هَلْ یَقْبَلُ النَّصیحةَ؟!
لا... لا... معلومٌ... هو رجلٌ مُتَکَبِّرٌ.
درس چهارم
عبرت
ای مردم کاروان اعلاحضرت قارون بزرگ در راه است. دور شوید. دور شوید.
خدایا ما را از شرّ این طاغوت خلاص کن .
به راستی او بدترین آفریده است .
نگاه کن ... قارون با شکوه خارج شد.
ای کاش ثروت قارون از آنِ ما بود ... !
برادر من! فایده ثروتی که پشت آن لعنت مردم است چیست؟ او نسبت به نعمت خدا کافر است.
برما لازم است به سوی قارون برویم.
آیا نصیحت قبول می کند؟
نه ... نه ... معلوم است ... او مرد خود بزرگ بینی است .
علینا أداءُ الْواجبِ... نَحْنُ مُبَشِّروُن و مُنْذِروُنَ... .
فـﻰ قصر قارون :
ماذا تَطْلُبونَ؟
اَلْأمرَ بالْمعروفِ و النَّهْـﻰَ عن الْمُنْکَرِ.
یا قارونُ...
یا قارونُ! أحْسِنْ إلی الْفُقراءِ و الْمَساکینِ و الْمظلومینَ!
أنتُمُ الْمؤمِنون بِدینِ موسی...!
أیُّها الْحارِسُ!
اِدْفَعْ لَهُم دیناراً مِنَ الذَّهَبِ... هم فقراءُ...
لا... لا... لا نَطْلُبُ الْمالَ.
﴿ والَّذینَ یَکْنِزونَ الذَّهَبَ والْفِضَّةَ و لا یُنْفِقونَها فـﻰ سبیلِ اللّهِ فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ ألیمٍ.﴾
برما لازم است کار واجب را به جا بیاوریم ما مژده دهنده و بیم دهنده هستم .
در قصر قارون :
چه می خواهید ؟
امر به معروف و نهی از منکر را(دستور دادن به کار نیک و باز داشتن از کار زشت)
ای قارون
ای قارون به فقیران و بیچارگان و ستمدیدگان نیکی کن .
شما مـﺆمن به دین موسی هستید ...!
ای نگهبان !
دیناری از طلا (یک دینار طلا) به آنان بپرداز ... آنان فقیرند ...
نه ... نه ... پول نمی خواهیم.
وکسانی که طلا و نقره جمع می کنند و آن را در راه خدا انفاق نمی کنند آنان را به عذاب دردناکی بشارت بده .
ماهذه الکلماتُ؟!
اُخرُجوا... اُتْرُکوا قَصْرﻯ.
أنتم مُفْسِدُونَ!
إنَّکَ سَتُشاهِدُ جزاءَ عَمَلِکَ.
بَعْدَ أشْهُرٍ:
سَمِعْتُ أنَّ موسی (ع) دَعا قارونَ إلی طریقِ الْحَقِّ.
نعم... ولکن... هو کافرٌ بِدینِ الْمُرْسَلینَ!
اَلْفِرارَ... اَلْفِرارَ...!
هذه عاقبةُ الْمُکَذِّبینَ!!
ماذا حَدَثَ؟
أنْزَلَ اللّهُ علی قارونَ الْعذابَ... العذابَ...
اَلنَّجْدَةَ... اَلنَّجْدَةَ!
این حرفها چیست؟
خارج شوید ... قصرم را ترک کنید ...
شما فساد کننده هستید .
به راستی که تو سزای کارت را مشاهده خواهی کرد .
چند ماه بعد:
شنیده ام که موسی (ع) قارون را به راه حق دعوت کرده است .
آری ... ولی ... او به دین پیامبران کافر است .
فرار ... فرار ...
این عاقبت تکذیب کنندگان است .
چه اتفاقی افتاده است؟
خدا بر قارون عذاب نازل کرده ... عذاب ...
کمک ... کمک!
سَأنْفِقُ أموالـﻰ...!
سَأساعِدُ الْفُقراءَ...!
﴿ لاتَ حینَ مَناصٍ﴾
و هکَذا ابْتَلَعَتْهُ الأرضُ و ذَهَبَت الزِّینةُ و الْمَوکِبُ و القُصورُ ! و أصْبَحَ قارونُ عِبرةً لِلْأجْیالِ.
اموالم رابه زودی انفاق خواهم کرد ...
به زودی به فقیران کمک خواهم کرد ...
هنگام گریز نیست.
و این چنین ، زمین او را بلعید و زینت و کاروان و قصرها از بین رفت و قارون عبرتی برای نسلها شد .
قواعد درس چهارم
اسم ها به دو گروه تقسیم می شوند:
1. مشتق
2. جامد
1 – مشتق اسمی است كه از كلمه دیگری گرفته شود مانند : كاتب ، مكتوب، مكتب و مكتبة كه از كَتَبَ گرفته شده اند.
2 – جامد اسمی است كه از كلمه دیگری گرفته نمی شود . مانند :قلم ، دفتر ، طلا ، سقف
انواع اسامی مشتق :
1. اسم فاعل
2. اسم مفعول
3. اسم زمان
4. اسم مكان
5 – صفت مشبهه
6 – اسم مبالغه
7- اسم تفضیل
1 – اسم فاعل برانجام دهنده یا دارنده حالتی بودن دلالت می كند و معادل آن در فارسی معمولاً صفت فاعلی یا اسم فاعل است.
اسم فاعل از ثلاثی مجرد بر وزن فاعل ساخته می شود
مانند نَصَرَ --> ناصر
كَتَبَ --> كاتِب
اسم فاعل از فعل های مزید به شكل زیر ساخته می شود.
مُب+ مضارع بدون ی + كسره ما قبل آخر مانند :
یُرشِدُ --> مُرشدِ
یَتَحوّلُ --> متحوّل
یَنْسجِمُ --> مُنسَجِمْ
یَسْتَخْدِمُ --> مُستَخْدِمْ
1 – اسم فاعل برانجام دهنده یا دارنده حالتی بودن دلالت می كند و معادل آن در فارسی معمولاً صفت فاعلی یا اسم فاعل است.
اسم فاعل از ثلاثی مجرد بر وزن فاعل ساخته می شود
مانند نَصَرَ --> ناصر
كَتَبَ --> كاتِب
اسم فاعل از فعل های مزید به شكل زیر ساخته می شود.
مُب+ مضارع بدون ی + كسره ما قبل آخر مانند :
یُرشِدُ --> مُرشدِ
یَتَحوّلُ --> متحوّل
یَنْسجِمُ --> مُنسَجِمْ
یَسْتَخْدِمُ --> مُستَخْدِمْ
تمرینات درس چهارم :
1 – عین الجواب الصحیح : جواب صحیح را تعیین كنید
1. أَمر قارون َ بدفْعٍ دینارٍ لاولئكَ الرّجال لب..... قارون فرمان داد به آن مردان دینار بدهند برای ............
الف) تحقیرهم
ج) تخویفهم
ب) مُساعدتهم
د) بشیرهم
2 . قارون ..... عند نزولُ النداب .
قارون .......موقع نزول عذاب
الف – ساعد الفقراء
ب- قصدالرّجوع عن كُفره
ج – ما قصد مساعدة الفقراء
د – اَنْفقَ اَموالَهُ
– این دو نفر ( شكل 43 كتاب درسی) در كارگاه خود از تابلوی افعالف تعدادی اسم فاعل و اسم مفعول ساخته اند . آیا می توانید پیش بینی كنید كه تابلوهای بعدی چگونه خواهد بود و به تابلوهای ساخته شده ، قبلاً چگونه بوده اند؟ فراموش نكنید كه معنی آن را بنویسید.
| اسم فاعل | اسم مفعول | |||
| محسن | محمد | |||
| شاهد | مشاهِد | بیننده | مشاهَد | دیده شده |
| استخرج | مستخرِج | استخراج كننده | مستخرَج | استخراج شده |
| اعتمد | معتمِد | اعتماد كننده | معتمَد | مورد اعتماد |
| بشَّر | مبشِر | بشارت دهنده | مبشَر | بشارت داده شده |
| ینتظر | منتظِر | منتظر | منتَظَر | مورد انتظار |